چند سالي است كه در حوزه ي فیلم و سينما شاهد پشت در ماندن هنر كارگرداناني هستيم كه براي اكران فيلمهاي خود بيهوده منتظر مي مانند .

در طي اين سالها ، نخست با حذف پلاني يا نهايتا ً سكانسي مواجه بوديم كه اكثرا ً به حق وحقوق معنوي نويسنده لطمه فاحشي وارد مي شود .سپس با توقيف كل فیلم از اكران در جشنوارهاي داخلي  گرفته تا اكران هاي عمومي ويا حتّي اكرانهاي خصوصي .واين در حالي است كه اكثر اين فيلمها در رده ي فيلمهاي هنري يا بهتر است بگوييم در رده ي فيلمهاي متفاوت قرار مي گيرند  . كه به خوبي مي توانند جايگزين فيلمهاي در جه سه و گيشه اي كه صرفاً جهت خوردن پفك بيننده راهمراهي مي كنند ، شوند .

شايد همين مميزي هاي نادرست است كه عواقبي از جمله كپي رايت را در بر مي گيرد ياهمين سختيگيري هاي بي مورد است كه كارگردانان زبده اي چون عباس كيارستمي يا بهرام بيضايي يا ابراهيم حاتمي كيا،  رغبت به ساخت فیلم نامه هايشان نمي كنند . و اگر فيلمي ساخته شود بر پرده هاي سينما هاي كشورهاي خارجي پخش مي شود و نهايتا ً فيلمي همچون ده  كيارستمي را برروي CD  رايت شده در دستان دستفروش كنار خيابان بيابيم .و يا جواب محمد علي سجادي را كه مي گويد : (نمي دانم به چه دليلي فیلم ( تردست ) بعد از پنج سال اكران شد ؟) را بي جواب مي بينيم . از جمله فيلمهايي كه در دهه ي اخير با عبور از فيلترهاي گوناگون باز هم مجوز اكران نگرفتند ، مي توان به فيلمهاي ذيل اشاره كرد كه مطمئنا ً در بطن دروني آنها حرفهاي ناگفته اي است كه بسيار عميق تراز فيلمهاي روي پرده است .

فیلم به رنگ ارغوان

در سال 1383 به كارگرداني ابراهيم حاتمي كيا ساخته شد . اين فیلم 90 دقيقه اي بر خلاف نامش دچار موضوعي سياسي است كه بشرا فیلم تلاشهاي بسياري براي ساخت آن متحمل شد . موضوع آن برخلاف تمامي فيلمهاي سياسي به رابطه اي عاطفي ختم مي شود . به اين ترتيب كه شفق يكي از عوامل گروهي سياسي در دوران انقلاب اسلامي مي باشد . كه پس از سالهاي زيادي تصميم به ديدن دخترش ارغوان مي گيرد . شفق در اوايل دوران انقلاب فردي بسيار فعال در حوزه سياست بود و دست به آشوبهايي زده است كه سابقه اش را خدشه دار نموده و بدين ترتيب با بهزاد ، مامور مخفي كه شفق و ارغوان را تحت كنترل دارد ، كنش هاي دراماتيك را خلق مي كنند . اين رابطه پليسي و حال و هواي سياسي ، كم كم رنگ و روي ارغواني به خود مي گيرد و به رابطه اي عاطفي بين بهزاد و ارغوان مبدل مي شود .

اين فیلم در نخستين سال توليدش با بهانه ي سياسي بودن در جشنواره ي فجر اكران نشد سپس به همين منوال پيش رفت و مجوز نمايش را دريافت نكرد . تاحتي در جشنواره پليس هم به بن بست رسيد و تلاشهاي حاتمي كيا و جمال ساداتيان براي دريافت مجوز نمايش بي فايده بود تا اينكه بالاخره در جشنواره فجر امسال مجوز نمايش را پس از پنج سال دريافت كرد . كه به احتمال قوي تنها در بخش جشنواره فجر به نمايش در خواهد آمد .

فیلم آفسايد

جعفر پناهي از معدود فیلم سازان ماست كه فیلمهاي خاصي را با مضامين منحصر به فرد خود مي سازد . او درسال 1384 همراه با شادمهر راستين فیلم نامه آفسايد را به مرحله ساخت رسانيد و بازي بازيگران تازه كار همچون سيما مبارك شاهي وصفر سمندر و آيدا صادقي فیلم آفسايد را در رده ي فيلمهاي خاص به ثبت رسانيد . فیلم آفسايد كه از معضل اجتماعي سخن مي گويد مجوز نمايش نگرفت امّا درهمان سال نخست تنها در جشنواره فیلم فجر به روي پرده رفت .

داستان دختري كه مي كوشد  براي ديدن بازي فوتبال به داخل استاديوم آزادي برود .اين فیلم كه از فیلم نامه ي بسيار محكمي برخوردار است نامزد جايزه ستلايت سال 2007 شده ودر چهارمين جشنواره فیلم خاورميانه در دانشگاه فلوريدا به روي پرده رفت . همچنين در بيست ودومين جشنواره سينمايي ما ردل بلا تا در كشور آرژانتين به نمايش در آمده و در فستيوال لايف هم جايزه حقوق بشر را از آن خود ساخت و ديگر اينكه در هشتمين جشنواره بين الملي سينما شرق با كو هم به روي پرده رفت . امّا متاسفانه براي جوانان ايراني به نمايش در نيامد .

فیلم صد سال به اين سالها

فيلمهاي  اجتماعي ، روان پرداختي سامان مقدم هيچ گاه از ديدگاه فیلم نامه زير ذره بين ارشاد نبوده و اين فیلم تنها به دليل پوشش ظاهري ( البته يكي از دلايل توقيف اين فیلم است ) مجوز نمايش را دريافت نكرد . موسسه هدايت فیلم گمان مي كرد با به كارگيري بازيگران بااستعدادي همچون ر ضا كيانيان و پرويز پرستويي و فاطمه معتمد آريا مي تواند گيشه ي خوبي را رقم بزند . اين فیلم 90 دقيقه اي هم از اكران عمومي هم از اكران خصوصي محروم شد . داستانش ملودرامي است كه سي سال زندگي را روايت مي كند . داستان اين گونه مي گويد : در سال 1357 ايران و رفيع و آرش در سن هفت سالگي دوستي خوبي دارند . و رامين تنها دوست انقلابي آنها است . رفيع با ساواك جانش را از دست مي دهد ، ايران به خياطي مشغول مي شود و آرش خدمت سربازي را پشت سر مي گذارد تا اينكه اين سه دوست با اين زمينه در سال 84 همديگر را مي بينند .

فیلم  عيار 14

اين فیلم در سال 1387 در تايم 90 دقيقه اي آماده اكران مي شود . امّا به دلايل كاملا ً نامعلومي مجوز نمايشش لغو مي شود . پرويز شهبازي توانست در بيست و هفتمين دوره جشنواره فیلم فجر جايزه ويژه هيات داوران را از آن خود سازد و بازي هاي محمد رضا فروتن ، كامبيز دير باز و پوريا پور سرخ توانست نظر داوران را جلب كرده و درسمت نقش دوم مرد و نقش اول مرد ، كانديداي بهترين بازيگري را دريافت كند .و همچين  فیلم نامه و  كارگرداني اين فیلم در همان سال به مقام كانديدا دست يافتند . عيار 14 كه در سرماي منهاي سي و دو درجه سانتي گراد توليد شده داستان مردي است كه گذشته ي سخت و تلخي داشته و اكنون پس از گذشت سالها به شهرش برگشته اما در موقعيت بدي قرار گرفته است . اين فیلم حتي به اكران خصوصي هم راه پيدا نكرد و تا اين تاريخ خبري از دريافت مجوز نمايش آن نيست .

فيلمهاي نامبرده تنها بخشي از سانسورهاي توليدات سينمايي هستند كه كاملا غير منطقي و شايد با دلايل غير قابل قبول مجوز اكران ندارند . مميزي در واحد فرهنگي هنري سينماي ايران به قدري نادرست و ناحق عمل مي كند كه حتي گاهي شاهد حذف ديالوگهايي هستيم كه بيانشان نه تنها لطمه اي به ارزشهاي موجود نمي زنند كه نبودشان حقوق معنوي نويسنده را پايمال مي كند . در سينما يك صحنه ي چند ثانيه اي هم مي تواند تاثير گذار باشد و همان طور نبود آن فقدان آفرين . همچنان اميدواريم كه باديدي بازتر وروشن تر به حرفهاي سينما گران توجه شود تا شايد سينماي ايران هم از اين رخوت و كليشه هاي بي محتوا فاصله بگيرد .

به اميد آن روز